Spanje staat bekend om veel producten maar de olijven en de olijfolie zijn toch zeker wel de meest bekenden. Spanje is de grootste leverancier en producent van olijven in Europa en de Spanjaarden zelf gebruiken de olijfolie ook veel.

Olijfolie is een plantaardige olie die door persing uit olijven, de vruchten van de olijfboom, wordt gewonnen. In veel landen rond de Middellandse Zee is olijfolie al millennia van levensbelang vanwege de belangrijke toepassingen ervan. Niet alleen was het een voedingsmiddel, in tijden dat er nog geen elektriciteitscentrales en gasleidingen bestonden, was het onder meer een energiebron voor warmte en licht. De mensheid is al lang met olijfolie bekend, de oudste gegevens tonen aan dat deze olie al 4000 jaar voor Christus gebruikt werd.

De olie heeft een groene of gele kleur, in verschillende tinten. Er zijn vele soorten olijfbomen en zij geven ieder hun specifieke olie. Na de oogst worden de olijven zo snel mogelijk gewassen en fijn geperst tot een pasta. Deze pasta wordt vervolgens voorzichtig samengeknepen, waarna de olie er uit loopt. Als de zuurgraad van de olie zich onder de 2% bevindt mag de olie zich “virgen” olijfolie noemen, vaak aangeduid met de eerste koude persing. Indien de zuurgraad onder de 0,7% ligt, mag de olijfolie zich “extra virgen” noemen (zie opmerking onderaan pagina). Ook deze olie wordt vaak aangeduid met de eerste koude persing. Door de extra virgen olijfolie verder te filteren kunnen andere typen olijfoliën verkregen worden. Een laatste categorie is de geraffineerde olie. Indien een olie niet aan de norm van 2% zuurgraad voldoet, dan kan deze geraffineerd worden om de zuurgraad te verlagen. Geraffineerde olie komt men niet vaak meer in de winkel tegen, deze olie wordt nog wel gebruikt voor bijvoorbeeld frituren.

Olijfolie wordt als een bijzonder gezond voedingsbestanddeel beschouwd. Dit heeft twee redenen. Een reden is dat de olie rijk is aan enkelvoudig onverzadigde vetzuren, welke de neiging hebben de kwalijker vetten in het menselijk lichaam te vervangen. De tweede reden is dat zich in olijfolie een aantal zeer gezonde stoffen bevinden, zoals natuurlijke anti-oxidanten welke cellen beschermen tegen veroudering. Om deze redenen kan het, zelfs als u probeert vetarm te eten, nog steeds zinvol zijn om olijfolie te nuttigen. Hoewel al duizenden jaren bekend en steeds weer bevestigd, is de bijzonder positieve werking van olijfolie op de gezondheid anno 2005 nog steeds niet volledig verklaard. Het is daarom nog steeds een gewild onderwerp van voedselonderzoek.

Landen zoals Spanje, Italië, Griekenland en Turkije produceren veel olijfolie, maar ook op heel andere plekken van de wereld wordt dit geproduceerd, zoals Australië en China. Het merendeel van de olijfolie komt echter toch uit de Europese Unie. Zij produceert 80% en verbruikt 70% van alle olijfolie in de wereld. De olijventeelt is wijdverbreid in het hele Middellandse-Zeegebied en is belangrijk voor de plattelandseconomie. 48% wordt geproduceerd in Spanje, 22,5% in Italië, 13% in Griekenland en 7% in Turkije. Er zijn in de EU ongeveer 2,5 miljoen olijventelers.

Wist u dat?

Om 1 kilo olijfolie te krijgen moet men 4 tot 5 kilo olijven persen.

Er bestaan, mede dankzij het vele kruisen van bomen, nu 85 soorten olijfbomen.

Als u wilt weten of de olijfolie de goede temperatuur heeft bereikt om te bakken moet u een stukje brood in het vet leggen. Als er hieromheen schuim vormt is het goed.

Olijfbomen duizenden jaren oud kunnen worden.

María Jesus van www.spaansewinkel.nl schrijft in ons gastenboek het volgende:

….Momenteel is de zuurgraad aangepast tot 0,7 mag het Virgin extra genoemd worden, de regels zijn aangescherpt. De extra Virgin wordt NIET meer gefilterd !!! Men perst ( centrifugeert ) de olie keer op keer opnieuw… dan “perst”men steeds weer opnieuw de olijf en krijgt men steeds weer olie… de zuurgraad wordt steeds hoger en elke keer krijgt het resultaat een andere naam. Het allerlaatste krijgt men een afval olie die men lampante noemt. Die lampante is absoluut NIET geschikt voor consumptie !!!. Deze Lampante olie wordt gefilterd en met behulp van chemicaliën gereinigd en de zuurgraad wordt omlaag gebracht tot onder de 0,7. …. Bedrijven zoals bv bertollie en carbonell ( Plus olie ook etc. ) verkopen die gefilterde olie gemixt met Echte Virgin extra olie in een verhouding 75/25. Die verkopen ze dan voor teveel geld… De gefilterde olie heeft de positieve eigenschappen van olijfolie verloren…. en wij maar geloven dat olijfolie gezond is….