Spanje kent zes pensioenvormen die de afgelopen jaren flink hervormd zijn. Ook Nederlanders en Belgen die in Spanje wonen en werken (zoals de redactie) krijgen daarmee te maken. Op dit moment bedraagt de gemiddelde pensioenuitkering 1.512,70 euro per maand. In 2026 ligt de officiële pensioenleeftijd op 66 jaar en 10 maanden (of 65 jaar met minimaal 38 jaar premiebetalingen). Maar wat zijn die pensioenvormen dan?

De Seguridad Social (Spaanse sociale zekerheid) verdeelt pensioenuitkeringen in twee categorieën: contributieve pensioenen voor betalende personen en niet-contributieve pensioenen voor degenen met te weinig bijdragen, maar in financiële nood zitten. Bijna twintig procent van het inkomen van Spaanse huishoudens komt uit pensioenuitkeringen. Voor Nederlanders en Belgen die in Spanje wonen of werken, is het belangrijk om de beschikbare opties en regels van het systeem te kennen.

De gewone weg: jubilación ordinaria

De standaard pensioenleeftijd in Spanje bedraagt in 2026 precies 66 jaar en 10 maanden voor wie minder dan 38 jaar premie heeft betaald. Wie wél op 65 jaar met pensioen wil, moet minimaal 38 jaar en 3 maanden aan premiebetalingen kunnen aantonen. Dit is de zogeheten jubilación ordinaria (gewoon pensioen). Het absolute minimum om überhaupt recht op een contributief pensioen te hebben, is vijftien jaar premieafdracht, waarvan twee jaar in de vijftien jaar voorafgaand aan de pensioenaanvraag. Met dat minimum krijg je wel slechts de helft van de berekeningsbasis: niet bepaald een vetpot.

De hoogte van de uitkering hangt af van de inlegbedragen over de loopbaan én het totale aantal gewerkte jaren. Vanaf 2026 geldt er een nieuwe berekeningswijze waarbij je kunt kiezen tussen de laatste 25 jaar óf de laatste 29 jaar, waarbij de twee slechtste jaren worden geschrapt. Dat laatste kan gunstig uitpakken voor wie gaten in de premiegeschiedenis heeft — iets wat bij expats geregeld voorkomt.

Eerder stoppen: jubilación anticipada

De jubilación anticipada (vervroegd pensioen) kent twee varianten: vrijwillig en gedwongen. Bij gedwongen vervroegd uittreden — dus na ontslag of bedrijfsreorganisatie — zijn de voorwaarden soepeler dan bij vrijwillig stoppen.

Wie vrijwillig eerder wil stoppen, kan dat vanaf 63 jaar, maar daarvoor zijn minimaal 38 jaar en 3 maanden aan premiebetalingen vereist. Wie minder heeft opgebouwd, moet wachten tot 64 jaar en 8 maanden. Er zijn dan wel kortingscoëfficiënten van toepassing: hoe eerder je stopt, hoe lager het maandelijkse bedrag. Voor Nederlanders en Belgen die in Spanje zijn komen werken, loont het om tijdig na te rekenen of de opgebouwde premiejaren voldoende zijn voor vervroegd uittreden — dat kan flink schelen.

Gedeeltelijk doorwerken: jubilación parcial

De jubilación parcial (deeltijdpensioen) is een formule die steeds populairder wordt. Je vermindert je werkuren en ontvangt tegelijkertijd een deel van je pensioenuitkering. Met deze vorm mag je tussen de 25 en 75 procent van een voltijdse werkweek blijven werken.

Sinds 1 april 2025 zijn de regels voor het deeltijdpensioen versoepeld via het Real Decreto-ley 11/2024. De mogelijkheid om eerder dan de normale pensioenleeftijd te starten is uitgebreid van twee naar drie jaar. Wel geldt de verplichting dat de werkgever een zogenoemde contrato de relevo (overnamewerkcontract) afsluit met een nieuwe medewerker. Die nieuwe werknemer vervangt dan deels de uren van de gedeeltelijk gepensioneerde.

Doorwerken ná pensionering: jubilación activa y flexible

Spanje stimuleert actief ouder worden. Bij de jubilación activa (actief pensioen) kan een gepensioneerde doorwerken en tegelijkertijd vijftig procent van zijn uitkering ontvangen. Zelfstandigen die minimaal één werknemer in vaste dienst hebben, mogen zelfs honderd procent van hun pensioen behouden.

De nieuwe regels, die in april 2025 van kracht werden, schafte de eis af dat je een volledige premiecarrière moest hebben om gebruik te maken van actief pensioen. Dat heeft een positief effect voor wie een kortere of onderbrokener premiegeschiedenis heeft, een groep die historisch vaker uit vrouwen bestaat.

De jubilación flexible (flexibel pensioen) is bedoeld voor gepensioneerden die ná hun uittreden toch weer de arbeidsmarkt op willen. Gedurende de periode van hernieuwde werkzaamheden wordt de uitkering verlaagd in verhouding tot het gewerkte aantal uren, maar aan het einde worden de nieuwe premies meegenomen in een herberekening van de uitkering, wat het uiteindelijke maandelijkse bedrag kan verhogen.

Langer wachten loont: jubilación demorada

Wie bewust lánger doorwerkt dan de officiële pensioenleeftijd, wordt daarvoor beloond: per extra volledig jaar premieafdracht na de pensioenleeftijd stijgt de uitkering met vier procent. Vanaf het tweede jaar extra loopt daar nog eens twee procent per semester bovenop. Naast een hoger maandelijks bedrag kun je ook kiezen voor een eenmalige uitbetaling, of een combinatie van beide.

De gemiddelde pensioenuitkering voor jubilados (gepensioneerden) lag in december 2025 op 1.512,70 euro per maand. De pensioenen zijn in 2026 met 2,7 procent verhoogd op basis van de inflatie — het vijfde jaar op rij dat de uitkeringen worden geïndexeerd.

Voor wie vanuit Nederland of België naar Spanje is geëmigreerd en hier premies heeft betaald, geldt dat je opgebouwde pensioenrechten in beide landen bij elkaar opgeteld kunnen worden dankzij Europese verdragen. Een bezoek aan de lokale oficina de la Seguridad Social (kantoor van de sociale zekerheid), of het aanvragen van een overzicht via het Spaanse overheidsportal, is voor elke expat van 55-plus een slimme eerste stap.