Zurracapote is een gekruide wijnpunch uit La Rioja die lijkt op sangría, maar veel steviger en zoeter uitpakt. Het drankje maakt al decennia deel uit van de zomerfeesten in Noord-Spanje.

De drank, ook wel liefkozend zurra genoemd, bestaat uit rode of clarete (rosé) wijn die dagenlang trekt met suiker, kaneelstokjes en citroen. Vaak gaan er ook perziken of sinaasappels bij, wat het geheel een zoetere, fruitigere smaak geeft dan de bekende sangría. Wie ooit een Spaans dorpsfeest in het noorden heeft meegemaakt, is de zurra vrijwel zeker tegengekomen, meestal geschonken uit een porrón (traditionele schenkkan met tuitje) en gretig doorgegeven van hand tot hand.

Het verhaal begint in Calahorra, een stadje in La Rioja op ongeveer vijftig kilometer van hoofdstad Logroño. De uitvinding van het recept wordt toegeschreven aan Peña Philips, een van de zes grote feestclubs (peñas) van de stad, die het drankje ontwikkelde tijdens onderlinge wedstrijden. Elk jaar tijdens de patroonsfeesten in augustus bereidt deze club nog altijd zo’n tweeduizend liter zurracapote, die gratis wordt uitgedeeld aan wie er langskomt bij het clubgebouw. Calahorra organiseert bovendien een jaarlijkse wedstrijd waarbij de peñas strijden om de titel beste zurracapote van het jaar.

Hoewel Calahorra zich de bakermat mag noemen, drinkt vrijwel heel Noord-Spanje mee. De drank is inmiddels net zo goed ingeburgerd in het noorden van Burgos, Soria, de Ribera Navarra en Baskenland als in La Rioja zelf. Ook in andere delen van Spanje, zoals Albacete, Ciudad Real en het noorden van Granada, bestaan eigen varianten, al schuiven de verhoudingen en ingrediënten dan vaak wat op. In de streek rond Aguilar del Río Alhama en in delen van León kent men bovendien een verwante drank genaamd limonada, waarbij citroen de hoofdrol speelt in plaats van perzik.

Hoe verschilt zurracapote van sangría?

Toeristen verwarren zurracapote nogal eens met sangría, maar wie beide drankjes proeft, merkt snel het verschil. Sangría is over het algemeen lichter en frisser, vaak aangelengd met bruiswater of frisdrank. Zurracapote wordt juist geconcentreerder gemaakt: de wijn trekt dagenlang met suiker en fruit, waardoor de suikers deels fermenteren en het eindresultaat sterker uitpakt dan een gemiddeld glas sangría. Voor Nederlanders en Belgen die het drankje willen uitproberen, is dat een goede reden om het rustig aan te doen, zeker onder de Spaanse zon.

Waar drink je het beste een glas zurracapote?

Wie in de zomer door La Rioja reist, komt het drankje vooral tegen tijdens lokale fiestas. Een goed moment is de patroonsfeesten van San Mateo in Logroño, eind september, wanneer de oogst van de druiven wordt gevierd met straatfeesten en volop zurracapote. Ook tijdens kleinere dorpsfeesten in de regio duikt het drankje overal op, vaak geserveerd in grote plastic bekers of, traditioneler, in de eerder genoemde porrón.

Voor wie liever zelf aan de slag gaat: de klassieke bereiding begint met het opwarmen van een deel van de wijn samen met suiker, kaneel en citroenschil tot een lichte siroop. Die siroop wordt daarna gemengd met de rest van de wijn en minstens een paar dagen, soms een hele week, koel en donker weggezet. Hoe langer het mengsel trekt, hoe voller de smaak.

Tinto de Verano: waarom dit Spaanse zomerdrankje nu ook in Nederland en België populair wordt

Hoort zurracapote bij een breder Spaans fenomeen?

Zurracapote staat niet alleen. Spanje kent meerdere streekdranken die buiten hun eigen regio nauwelijks bekend zijn, zoals de Andalusische pajarete en de Catalaanse ratafía. Elk drankje vertelt op zijn eigen manier het verhaal van de regio waar het vandaan komt. Net zoals bij de Rode Zomerwijn en andere verkoelende Spaanse dranken draait het bij zurracapote vooral om samen zijn en de zomerse feestvreugde vieren.

La Rioja zelf staat wereldwijd vooral bekend om zijn wijn, en dat merk je terug in bijna elk lokaal feest. Zo gooit men in het stadje Haro elk jaar tijdens la batalla del vino massaal met wijn in plaats van ermee te drinken, een traditie die minstens zo uitbundig is als de zomerfeesten waar zurracapote gewoonlijk bij hoort. Wie liever zelf een verwant drankje mengt voordat er in Spanje gereisd wordt, kan ook de Nederlandse versie van sangría uitproberen als opwarmer.

Wie deze zomer door Noord-Spanje reist en op een dorpsfeest een porrón wordt aangereikt, weet inmiddels wat erin zit en hoeveel geschiedenis er in dat glas meekomt.