Waarom was het tijdens kerst zo koud en nat in Spanje, ondanks een warmere en drogere winterverwachting?

Tijdens de kerstdagen was het opvallend koud en nat in grote delen van Spanje. Op sommige plekken werden zelfs de laagste temperaturen in vijftien jaar gemeten. Dat roept vragen op, want de Spaanse weerdienst AEMET had eerder voorspeld dat deze winter juist warmer zou verlopen dan normaal.

Volgens de weerdienst is dat helemaal niet tegenstrijdig. De winterverwachting gaat namelijk over het gemiddelde weer van december, januari en februari samen. Zo’n seizoensvoorspelling zegt niets over korte periodes van kou die binnen die maanden kunnen voorkomen.

Een warmere winter betekent dus niet dat het nooit kan vriezen of sneeuwen. Ook in een zachte winter kunnen er dagen of zelfs weken zijn met zeer lage temperaturen. Dat is precies wat er rond Kerst is gebeurd, vooral in het binnenland van Spanje.

Meteorologen leggen uit dat extreme kou op korte termijn de gemiddelde temperatuur van een hele winter nauwelijks hoeft te beïnvloeden. Als het aan het begin of einde van de maand juist veel warmer is dan normaal, kan het gemiddelde alsnog hoger uitvallen.

Dat was deze december ook het geval. Ondanks de koude kerstdagen was het grootste deel van de maand juist zachter dan gebruikelijk. Op sommige dagen lagen de temperaturen zelfs ruim boven het gemiddelde voor deze tijd van het jaar.

AEMET wijst erop dat dit patroon al vaker is voorgekomen. In eerdere winters die als warm werden bestempeld, waren er ook momenten met zware sneeuwval en strenge vorst. Een bekend voorbeeld is de winter van 2020 en 2021.

Volgens experts past dit alles binnen de bredere klimaatverandering. Winters in Spanje worden gemiddeld korter en minder koud, maar dat sluit plotselinge koude periodes zeker niet uit. Die kunnen zelfs nog steeds behoorlijk intens zijn.