skip to Main Content
Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje
El Pais

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

MADRID – Op zondag 28 april (ook wel 28A genoemd) zijn er algemene parlementsverkiezingen in Spanje. Terwijl de politici van de politieke partijen al weer weken campagne aan het voeren zijn en er geen dag voorbij gaat zonder dat er over de PP, PSOE, Podemos, Ciudadanos en vooral VOX gesproken en geschreven wordt, was de campagnestrijd op vrijdag voorbij en mogen de Spanjaarden beslissen op wie ze gaan stemmen.

Op 28 april mogen 36,8 miljoen Spanjaarden hun stem uitbrengen bij de centrale parlementsverkiezingen voor het lagerhuis ‘congreso’ en het hogerhuis ‘senado’ in Spanje. Deze miljoenen Spanjaarden zullen op die dag de 208 vertegenwoordigers (senadores) in het hogerhuis en 350 vertegenwoordigers (diputados) voor het lagerhuis kiezen. De Spanjaarden kiezen de premier van Spanje niet, dat doen de vertegenwoordigers in het lagerhuis.

In totaal zijn er 36.893.976 Spanjaarden die hun stem mogen uitbrengen, 400.000 personen meer dan bij de laatste verkiezingen op 26 juni 2016. 34.799.999 kiezers zijn woonachtig in Spanje en 2.093.977 Spaanse kiezers wonen in het buitenland, aldus de gegevens van het Spaanse Bureau voor de Statistieken (INE).

Overzicht verkiezingen

We beperken ons hier tot de verkiezingen die de afgelopen 40 jaar hebben plaatsgevonden na de invoering van de Spaanse Grondwet in 1978. Sindsdien zijn er in Spanje 12 verkiezingen geweest waarbij de Unión de Centro Democrático (UCD) partij 1 keer won (1979), de Partido Socialista Obrero Español (PSOE) 6 keer won (1982, 1986, 1989, 1993, 2004 en 2008) en de Partido Popular (PP) 5 keer won (1996, 2000, 2011, 2015 en 2016).

Kort overzicht belangrijkste politieke partijen

Om een beetje meer inzicht te krijgen in het wel en wee in politiek Spanje (toch wel belangrijk als men in Spanje woont, werkt of vaak op bezoek komt) hebben we hieronder een omschrijving gegeven van de grootste politieke partijen.

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

Pedro Sánchez PSOE

PARTIDO SOCIALISTA OBRERO ESPAÑOL (PSOE)

De Partido Socialista Obrero Español (PSOE) ofwel de Spaanse Socialistische Arbeiderspartij, is een politieke partij die in 1879 door Pablo Iglesias (nee, niet die van het huidige Podemos) werd opgericht. In de jaren van dictator Franco was de politieke partij illegaal en het duurde dus tot na de dood van Franco dat de PSOE weer van zich liet horen.

In 1977 waren de eerste democratische verkiezingen in Spanje sinds de terugkeer van de monarchie. De PSOE verloor deze verkiezingen met 29,2% tegen 34,4% voor de UCD, een conservatieve partij. Het zou tot 1982 duren voordat de PSOE de grootste partij zou worden van Spanje. De huidige partijleider is de 47-jarige Pedro Sánchez Pérez-Castejón.

De PSOE heeft de afgelopen 40 jaar 6 keer de verkiezingen gewonnen, te weten in 1982, 1986, 1989, 1993, 2004 en 2008 met als premiers van Spanje Felipe González Márquez (1982 – 1996), José Luis Rodríguez Zapatero (2004-2011) en Pedro Sánchez Pérez-Castejón (2018-huidige) waarbij premier Sánchez aan de macht kwam na de eerste succesvolle motie van wantrouwen waarbij de PP-regering naar huis werd gestuurd.

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

Pablo Casado PP

DE PARTIDO POPULAR (PP)

De PP is een afkorting voor de Partido Popular ofwel in het Nederlands de Volkspartij. Deze Spaanse politieke partij werd opgericht in 1989 en is de opvolger van de zogenaamde Alianza Popular, een partij met volgelingen van Franco die na de dood van de generaal de democratie niet accepteerden.

De PP is een christelijk conservatieve partij maar op economisch gebied heeft de partij sterke liberale opvattingen. De PP is tevens een voorstander van de Spaanse eenheid en dus tegen grotere autonomie van het Baskenland en Catalonië, iets dat wel blijkt uit de laatste discussies en problemen rondom Catalonië.

De huidige partijleider is de 38-jarige Pablo Casado Blanco die het roer van de voormalige premier van Spanje Mariano Rajoy Brey heeft overgenomen na de motie van wantrouwen begin juni 2018.

De PP heeft de afgelopen 40 jaar 5 keer de verkiezingen gewonnen, te weten in 1996, 2000, 2011, 2015 en 2016 met als premiers van Spanje José María Aznar López (1996-2004) en Mariano Rajoy Brey (2011-2018).

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

Albert Rivera C’s

CIUDADANOS (C’s)

Ciudadanos (of C’s) is van oorsprong een Catalaanse regionale politieke formatie die als Ciutadans werd opgericht in 2006 in Barcelona. Ciutadans werd later omgetoverd tot landelijke formatie Ciudadanos wat zoveel betekent als bevolking of inwoners. De partij wordt aangevoerd door partijleider Albert Rivera die samen met zijn partijgenoten via een minder radicale opstelling van partijpunten tot een behoorlijke winst in stemmen en parlementszetels wist te groeien.

Ciudadanos is een politieke partij die zichzelf graag in het politieke centrum plaatst, dus niet links en niet rechts maar na de samenwerking in Andalusië met de PP en de extreemrechtse partij VOX wordt C’s steeds meer als een rechtse partij gezien. De partij wil echter het midden houden tussen liberalisme en sociaaldemocratie.

De huidige partijleider is de 39-jarige Albert Rivera Díaz ook wel Alberto Carlos Rivera Díaz genoemd. Sinds 1 juni 2006 staat de in Catalonië geboren Rivera aan het hoofd van Ciudadanos.

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

Pablo Iglesias / Podemos

PODEMOS

Podemos werd officieel opgericht op 11 maart 2014 door een samenvoeging van progressieve activisten uit de 15-M beweging ofwel de indignados die in 2011-2012 voor veel commotie zorgden door diverse pleinen in het land te bezetten uit ontevredenheid over het politieke klimaat in Spanje. Eigenlijk kwamen in januari van 2014 al enkele koppen bij elkaar om de oprichting van een politieke partij voor en door het volk op te richten. Bij de Europese Parlementsverkiezingen in mei van dit jaar wist Podemos voor een sensatie te zorgen door als grote winnaar 5 van de 54 Spaanse zetels te krijgen in het Europees Parlement.

De leider van de beweging en politieke partij Podemos is de 40-jarige Pablo Iglesias, een schrijver en hoogleraar Politieke Wetenschappen aan de Complutense Universiteit in Madrid. Het is Iglesias die (met paardenstaart) het boegbeeld is geworden van Podemos doordat hij degene was die in televisieprogramma’s werd uitgenodigd om de standpunten van zijn partij te benadrukken en uit te leggen.

De manier van discussiëren en de dingen die Iglesias heeft gezegd hebben ervoor gezorgd dat de populariteit van Podemos alleen maar is gestegen sinds de Europese Verkiezingen. Een groot middel daarbij vormen ook de sociale media zoals Facebook, Twitter etc. waar Podemos erg actief is.

Na de gemeenteverkiezingen in 2015 wisten aftakkingen van Podemos op veel plaatsen zoals Barcelona, Madrid en Cádiz een Podemos-achtige burgemeester te plaatsen waardoor de politieke partij in populariteit steeg. Alles leek goed te gaan voor Podemos totdat de partij Ciudadanos van Albert Rivera populairder werd bij de verkiezingen van 2015 en 2016.

Samen met Ciudadanos heeft Podemos ervoor gezorgd dat het zogenaamde twee-partijen systeem (PP en PSOE) definitief voorbij is in de Spaanse politiek. Dankzij Podemos en C’s zijn er meer keuzemogelijkheden waardoor regeringen gevormd dienen te worden door coalities aan te gaan.

Podemos is bij de verkiezingen van juni 2016 een samenwerking aangegaan met de partij Izquierda Unida (IU) en sindsdien presenteren beide partijen zich als Unidos Podemos wat bij de huidige verkiezingen veranderd is naar Unidas-Podemos (met een a wat vrouwelijk is in plaats van een o wat mannelijk is).

Verkiezingen 28 april: overzicht politieke partijen Spanje

Santiago Abascal / VOX

VOX

Vox is een rechtse tot extreemrechtse politieke partij die in 2013 werd opgericht. De standpunten van de partij zijn onder meer het afschaffen van de autonome gemeenschappen/regio’s en de macht terugbrengen naar Madrid, verbieden van abortus, tegengaan van illegale immigratie en het deporteren van criminele immigranten. De partij is onder meer tegen wat zij noemen de ‘genderideologie’ en de gay pride. De partij stelt ook voor het stierenvechten wettelijk te beschermen, als onderdeel van het Spaans cultureel erfgoed en de jacht te bevorderen.

Vox werd opgericht door enkele oud-PP’ers en slachtoffers van terreurgroep ETA. José Antonio Ortega Lara, een van de mede-oprichters, kreeg landelijke bekendheid toen hij in 1996 door de ETA werd ontvoerd. Hij werd tussen 1996 en 1997 onder erbarmelijke omstandigheden vastgehouden door de Baskische terreurbeweging.

De huidige partijleider is de 43-jarige Bask Santiago Abascal Conde. Hij zat tussen 2004 en 2009 in de PP fractie van het Baskische parlement. De secretaris-generaal van de partij is de ex-commando van de Spaanse strijdkrachten Javier Ortega Smith.

Door onder andere de gebeurtenissen omtrent het onafhankelijkheidsstreven van Catalonië en de vluchtelingencrisis is de populariteit sterk gegroeid in bepaalde bevolkings kringen. Bij eerdere nationale en Europese verkiezingen, van 2014 tot 2016, haalde de partij geen enkele zetel maar bij de regionale verkiezingen van Andalusië in december 2018 won de partij uit het niets 12 op de 109 zetels in het regioparlement. Sindsdien gedoogt Vox een regioregering gevormd door de Partido Popular en Ciudadanos.

Laura Duarte / PACMA

PACMA

De Partido Animalista Contra el Maltrato Animal (PACMA) kan vergeleken worden met de Nederlandse en Belgische Partij voor de Dieren. De politieke partij werd in 2003 opgericht om de rechten van dieren te vertegenwoordigen en de mishandeling van dieren tegen te gaan of te stoppen. De secretaris-generaal is Laura Duarte Domínguez (foto) terwijl Silvia Barquera Nogales de partijvoortster is.

PACMA werd oorspronkelijk opgericht met de naam Partido Antitaurino Contra el Maltrato Animal waarbij een duidelijke verwijzing in de naam was tegen het stierenvechten en de mishandeling van de Spaanse sieren (antitaurino). Deze naam werd echter in 2011 aangepast en het woord Antitaurino werd vervangen voor Animalista omdat men nu niet alleen meer opkomt tegen de mishandeling van stieren maar tegen elke vorm van dierenmishandeling in Spanje.

PACMA is bij lange na niet de grootste partij in Spanje maar langzaamaan begint de politieke secretaris-partij kiezers te trekken en het aantal Spanjaarden die voor PACMA hun stem uitbrengt begint te groeien. PACMA heeft in sommige autonome regio’s reeds een vertegenwoordiging in de gemeenteraad maar de partij wist in 2015 bij de Europese verkiezingen net niet genoeg stemmen te krijgen. Het aantal personen die op PACMA stemt is sinds 2003 aan het stijgen waarbij er een kans is dat de Partij voor de Dieren dit keer wellicht wel een vertegenwoordiging zal hebben in het Spaanse parlement.

Oriol Junqueras / ERC

ERC

Van de nationalistische partijen is de Catalaanse ERC het meeste vertegenwoordigd in het Spaanse parlement. Esquerra Republicana de Catalunya of ERC (Catalaans Republikeins Links) is een Catalaanse politieke partij die streeft naar een onafhankelijke Catalaanse Republiek. De partij werd reeds in 1931 opgericht maar in 1934 kwam de toenmalige president van Catalonië (Lluís Companys) in opstand tegen de centrale regering in Madrid en riep hij de onafhankelijkheid van Catalonië uit.

Het leger onderdrukte de opstand en de autonomie van Catalonië werd opgeschort. President Companys en andere ERC-leiders verdwenen achter de tralies. Na de dood van Franco in 1975, werd ERC in 1977 de laatst gelegaliseerde partij in Spanje vanwege haar republikeinse ideologie.

Men hoopt dat de geschiedenis zich niet herhaald maar voorlopig zit de huidige partijleider Oriol Junqueras al lange tijd in voorarrest vanwege zijn betrokkenheid bij de poging tot onafhankelijk in 2017.

ANDERE PARTIJEN

Er zijn bij de 28A verkiezingen in totaal 52 politieke partijen waar de Spanjaarden op kunnen stemmen. Bovenstaande partijen zijn de grootste en populairste politieke partijen maar dat wil dus niet zeggen dat er meer partijen zijn. Dit is een kleine opsomming:

Partijen met vertegenwoordiging in het parlement:

  • Izquierda Unida (IU) (is samengegaan met Podemos)
  • En Comu Podem (hoort bij Podemos)
  • En Mare (hoort bij Podemos)
  • EAJ-PNV – Baskenland
  • PDeCAT – Catalonië
  • Compromís – Valencia
  • UPN – Navarra
  • Bildu – Baskenland
  • Coalición Canaria – Canarische Eilanden
  • Foro Asturias – Asturië
  • Nueva Canarias – Canarische Eilanden

Partijen zonder vertegenwoordiging in parlement:

  • Partido Demócrata Social de Jubilados Europeos (PDSJE) – ouderen
  • Partido de Jubilados por el Futuro. Dignidad y Democracia (JUFUDI) – ouderen
  • Partido Comunista de los Pueblos de España (PCPE) – comunisten
  • Partido Comunista de los Trabajadores de España (PCTE) – comunisten
  • Partido Comunista Obrero Español (PCOE) – comunisten
  • Izquierda Anticapitalista Revolucionaria (IZAR) – liberalen
  • Partido Libertario (P-LIB) – liberalen
  • Muerte al Sistema (+MAS+) – liberalen
  • Feminism8 (F8) – feministen
  • Unión de Todos (UDT) – feministen
  • Falange Española y de las JONS – extreemrechts

Redactie

Geschreven door Remco Stoffer in opdracht van SpanjeSites.nl. Overnemen van de hele tekst of delen daarvan is zonder toestemming niet toegestaan. Trakteer de redactie op een cortado (koffie) via PayPal of via iDEAL etc., altijd lekker tijdens het schrijven van het actuele nieuws.

Dit bericht heeft 13 reacties
  1. Wel wéér leuk om te zien dat VOX weer wordt afgebeeld als (rechts tot) extreem rechts. Laat dan Podemos ook dan links tot extreem links benoemen.

  2. Ik denk dat we in Spanje hetzelfde gaan zien als in veel andere Europese landen: opkomend populisme en rechts-extremisme vanwege de verkruimeling van de oude volkspartijen.

    Deels heeft dit fenomeen naar mijn mening te maken met de grote veranderingen van de afgelopen decennia op demografisch, politiek en economisch gebied maar deels ook met lokale gebeurtenissen. In Spanje is dat, naast de nog altijd zichtbare gevolgen van de crisis en een nieuwe stroom van illegale migranten, het herleefde Catalaanse onafhankelijkheidsstreven en de reactie daarop vanuit Madrid. Dit heeft nieuw nationalisme gecreëerd in het land waar Vox handig gebruik van maakt.

    Het gevolg hiervan is dat vooral de rechtse partijen de afgelopen twee jaar enorm geradicaliseerd zijn; zie de taal van figuren zoals Casado en Rivera. Allemaal uit angst voor Vox terwijl die partij eigenlijk alleen maar een grote mond heeft en veel kabaal maakt, want een werkelijk uitvoerbaar programma zie ik niet bij die club. Hun opkomst staat dan ook vooral symbool voor het onvermogen van de rest om met echte ideeën en visies te komen.

    In de praktijk betekent deze situatie dat de komende kabinetsformatie zeer moeilijk zal gaan worden. Afhankelijk van de uitslag zal er óf een conservatief rechtse regering komen óf eentje geleid door de PSOE van Pedro Sanchez. Die partij zal naar het zich laat aanzien veruit de grootste worden, maar net als bij de PP in 2016 zal dit weinig meer dan een Pyrrusoverwinning zijn. Niemand zal zonder de steun van andere partijen kunnen regeren en aangezien Spanje geen ervaring met coalities kent, bestaat dus de kans op een patstelling.

    Wat ik denk dat Ciudadanos binnen deze situatie de sleutel weleens in handen zou kunnen hebben als het op regeren aankomt. Vraag is alleen of ze dat ook zo zien en vooral met wie zij in zee zullen gaan als straks de stemmen zijn geteld.

    Er staat hoe dan ook veel op het spel.

    En vergeet niet dat op de achtergrond het proces tegen de Catalaanse leiders dat momenteel plaatsvindt in Madrid ook meespeelt bij deze verkiezingen.

    Het valt daarom moeilijk te zeggen hoe een en ander zich zal gaan ontvouwen. Wel staat vast dat de versplintering in het parlement groter dan ooit zal zijn en zo beloven het spannende tijden te gaan worden in Spanje.

  3. Volgens diverse peilingen de afgelopen maanden maakt een links blok de beste kansen op het vormen van een regering.
    En laten we wel wezen, in diverse landen is al bewezen dat de snelle opkomst van populistisch rechts vaak meteen weer snel gevolgd wordt door hun afgang want laten we wel wezen, met grote monden maar geen daden is men al gauw de kiezers weer kwijt.
    Ik mag alleen maar hopen dat PACMA een paar zetels krijgt want dat er in Spanje nog veel moet verbeteren aan het dierenwelzijn in het algemeen moge duidelijk zijn.

    1. Ik hoop metje meedat Pacma flink groeit.

      De socialisten kwamen juist aan de macht doordat rechts er noets van bakte. Maar links (PSOE/Podemos) heeft er ook werkelijk helemaal niets van gebakken dus ik vrees een rechtse meerderheid met extreem-rechts alagesoogpartij, dat belooft niet veel goeds. En Sanchez aan de macht belooft evengoed niet veel goeds… Het is hopen dat het minste kwaad wint, want Pacma zie ik geen grote meerderheid halen aangezien mensen hier zich heel erg door publiciteit laten leiden, en zij hebben een heel klein budget.

  4. De wereldwijde corrupte puinhoop heeft maar een ding weer bereikt of beter gezegd nog steeds in hun bevuilde handen. En dat is overal merkbaar. De totale ontwrichting op deze planeet. Een besmet geheel. Geen beschaving en geen gezonde visie. De blabla verhalen uit bevuilde monden. Een zielige vertoning. De verdeeldheid onder de kudde. Waardeloos en diep triest! Wie nog hoop koestert, heeft zichzelf tekort gedaan. Door en door slecht achter de schermen vieren hun prestaties en eigen belangen ten Kosten van andermans opgelegde ellende. Het bidden voor verandering is niets anders dan zelf pijniging. Een sadistische samenloop van omstandigheden. De drang naar geld en macht heeft anno 2019 zijn hoogtepunt bereikt. Het geweld staat voor en achter ieders deur. Gevormd door kwaad bloed. De voortplanting van rijken heersen verder over de volgzame schapen gek en gehersenspoeld ploeterend, afvragend waar ligt de kern van armoede en onderdrukking. Het leed van dieren schreeuwt om hulp. Als er goden zouden bestaan smeek ik om per direct in te grijpen.

  5. Op de eerste plaats mijn dank aan de redactie voor dit goede, onafhankelijke en betrouwbare artikel!
    Vox zal ongetwijfeld de grootste winnaar worden in Spanje!
    Extreem rechts gaat Europa veroveren en hun “populaire” onderwerpen Islam, vluchtelingen en traditie vinden overal vaste bodem in Europa!! De EU en haar “machthebbers” hebben geen oog gehad wat er onder “het volk” leeft! Nu heeft Luxemburg ook niet zoveel volk!! maar dat terzijde….
    Dus Spanje en het Spaanse volk…(die zwijgende meerderheid) zal ook te maken krijgen met nog meer extreem rechts!!!
    Het meest trieste is het voor de stieren, want die hebben geen stemrecht!!! Slimme vos die VOX!!!

    1. Nou.. Ernest. Ik hoop niet dat je gelijk hebt. Als Spaanse zal ik het heel erg vinden als Vox wint. Dat zal mij verwassen eerlijk gezegd. We wachten het af. En trouwens. Ik hoop dat Podemos wint. 🙂

      1. Hier nog een, voor het stemlokaal stond een onguur VOX-aanhanger zowat mensen te intimederen met zijn blik. Vaag volk. Heb al op Pacma gestemd.

    1. Verdeeld. Macht is ook meteen het probleem, elke politicus zoekt dat maar ze hebben niets te bieden voor het land en de bevolking. Dat heldt tenminste voor de grote partijen.

Laat een reactie achter op Marc Van Delm Reactie annuleren

Geef jouw mening over dit artikel! Het is namelijk altijd leuk om iets van onze lezers te horen. // De redactie heeft het recht om eventuele reacties zonder opgaaf van reden te verwijderen. // Uw e-mailadres moet u vanwege spam invullen.

Bedankt voor jouw reactie! Bezoek ook eens onze Facebook pagina of groep.

Back To Top
×Close search
Zoeken